Help! Mijn kind wordt vervolgd. Verschillen tussen jeugdstrafrecht en 'gewoon’ strafrecht (deel 1)

In Nederland kent de wet een strikt onderscheid tussen het volwassenenstrafrecht en het jeugdstrafrecht. Kinderen tussen de 12 en de 18 jaar kunnen vervolgd worden volgens het jeugdstrafrecht. Binnen het jeugdstrafrecht is het doel van de toepassing van het strafrecht vaak anders, en gelden andere regels en principes dan in het 'gewone' strafrecht. In dit blog zal ik een aantal van deze verschillen uitleggen, en toelichten welke rol u als ouder kunt spelen bij het proces van uw kind.

1. Minderjarigen worden vaak niet aangehouden, maar uitgenodigd op het bureau
Binnen het jeugdstrafrecht proberen politie en justitie zo veel mogelijk ervoor te zorgen dat uw kind niet in een politiecel hoeft te verblijven. Politiecellen zijn immers vaak geen plek voor minderjarigen: de ruimte is allesbehalve kindvriendelijk, en vastgezet worden kan een langdurig trauma tot gevolg hebben. Daarom zal de politie er vaak voor kiezen om een ontbieding te sturen. De politie stuurt dan een brief naar het kind en de ouders met het verzoek op een bepaalde datum en tijd naar het politiebureau te komen, zodat er een politieverhoor plaats kan vinden. Vervolgens kan uw kind na het verhoor weer direct terug naar huis. Tijdens het politieverhoor mag uw kind zowel worden bijgestaan door een advocaat als door één van zijn ouders als vertrouwenspersoon. Uw kind mag zelf beslissen of hij u aanwezig wil hebben bij het verhoor.

2. Minderjarigen moeten verplicht worden bijgestaan door een advocaat
Uw kind kan echter geen afstand doen van het recht op een advocaat. Rechtsbijstand aan minderjarigen wordt altijd geboden door advocaten die hiervoor een aanvullende specialisatie hebben gedaan en die meerdere jaren ervaring hebben in het leveren van rechtsbijstand in het strafrecht. De vertrouwensband tussen de advocaat, de minderjarige en de ouders is uiteraard ook van groot belang. De verplichting om bijstand te krijgen van een advocaat zorgt er ook voor dat de kosten voor die bijstand door de overheid worden gedragen. De advocaat is aanwezig bij alle gesprekken met de politie.

3. Minderjarigen worden vaker op alternatieve wijze bestraft
Als het verhoor van uw kind uiteindelijk heeft plaatsgevonden, zal de officier van justitie een beslissing nemen over het vervolg van de strafzaak. Daarbij heeft de officier van justitie meer mogelijkheden om te kiezen voor alternatieve wijzen van straf dan bij volwassenen. Bij minderjarigen kan worden gekozen voor een reprimande, waarbij er een gesprek plaatsvindt tussen de politie, uw kind en u. Nadat het gesprek heeft plaatsgevonden, vindt er verder geen strafrechtelijke vervolging plaats. De reprimande wordt ook niet geregistreerd op het strafblad. Vaak wordt bij lichtere vergrijpen (zoals bijvoorbeeld winkeldiefstal) de eerste keer gekozen voor een reprimande. Ook kan worden gekozen voor een straf via HALT. Bij HALT wordt een alternatieve straf opgelegd, waarbij uw kind informatie krijgt over wat er verkeerd is geweest, wat de gevolgen zijn van het strafbare feit en wat er kan worden gedaan om te zorgen voor herstel. Soms kan ook het betalen van schadevergoeding onderdeel zijn van de HALT-afdoening. Als ouder wordt u betrokken bij het HALT-traject en bent u bij de gesprekken aanwezig. Na het succesvol afronden van het HALT-traject heeft uw kind ook geen strafblad.

Heeft u vragen over jeugdstrafrecht, heeft uw kind een ontbieding ontvangen of wordt uw kind strafrechtelijk vervolgd? Neem dan gratis en vrijblijvend contact op!